Welke nieuwe (en nuttige!) onderwerpen worden nu bestudeerd en over hoe pas je dat toe in jouw eigen leven?

 Door Wendy

Via EdX volg ik een Massive Open Online Course (MOOC) van de universiteit van California, Berkeley: “The Science of Happiness”. De cursus bestaat uit 8 hoofdstukken of thema’s en op basis van ieder thema deel ik graag wat ik heb geleerd. Ik hoop van harte dat die kennis jullie ook VOORUIT helpt op weg naar meer inzicht en, natuurlijk, meer geluk. Dit is het achtste en laatste deel: Hoe kom je er achter welke oefeningen en activiteiten voor jouw werken en wat zijn de onderzoekers nu aan het ontdekken. 

 

Onontgonnen gebied

Naarmate we meer weten over geluk, ontdekken we ook steeds nieuwe zaken om te onderzoeken. Soms moeten zelfs bestaande conclusies herzien worden, vanwege nieuwe ontdekkingen. In ieder geval is onderzoek iets wat nooit stil staat. In de voorgaande delen hebben we het gehad over onderwerpen waar men al langer onderzoek naar doet. Nu komen ook een aantal nieuwe onderzoeksgebieden aan bod, al zijn de resultaten hierin dus nog wat beperkt.

Grote bewondering of verwondering

Heb je weleens mee gemaakt dat je boven op een berg stond, of op het dek van een schip, en met een bijna kinderlijke verbazing om je heen keek naar al die indrukwekkende ruimte? Het Engelse woord “awe” vertalen wij met “grote bewondering” of “grote verwondering”. Omdat verbazing een element van dit gevoel is, houd ik het in dit stuk bij de term verwondering. Dit soort verwondering is overweldigend; je moet er jouw beeld van de wereld wat door aanpassen en het maakt dat je je nietig voelt, maar toch verbonden met dat grote geheel.

Het leuke van verwondering is dat het allerlei positieve effecten heeft. Het onderzoek is dus nog volop gaande, maar er is al wel vastgesteld dat we er vriendelijker en vrijgeviger van worden. Ook is gebleken dat het helpt relativeren en dat onze perceptie van tijd verandert. Mensen ervaren minder tijdsdruk en worden ook geduldiger, na zo’n ervaring van verwondering. Zou dit komen door het gevoel een klein onderdeel te zijn van een groot geheel? Misschien maakt dit dat dagelijkse beslommeringen en problemen minder belangrijk zijn? Dat zijn vragen waar op dit moment nog geen antwoord op is.

Ook blijkt dat cytokine niveaus lager zijn, na ervaringen van verwondering. Een lager cytokine niveau duidt op goede gezondheid, omdat het immuunsysteem dan niet zo hard aan het werk is. Een hoog cytokine niveau wordt in verband gebracht met allerlei ernstige ziektes.

Overweldigende verwondering kun je ervaren in de natuur, door kunst, door muziek, door een geweldig indrukwekkend bouwwerk of door de unieke, verwachting overstijgende prestaties van iemand. Ook meer spirituele ervaringen kunnen tot grote verwondering lijden, maar dat is misschien niet voor iedereen weggelegd. In ieder geval is het goed voor je geluksgevoel én voor je gezondheid.

Lachen

Natuurlijk associëren we lachen met geluk en dat klopt ook. Toch gaat het nog een paar stappen verder. Lachen is ten eerste een eeuwenoud gereedschap dat wij inzetten om verbinding te bevorderen en om als individu meer status te krijgen in de groep. Lachen zorgt voor ontspanning en vermindert agressie. Het maakt contact leggen gemakkelijker en mensen die veel lachen worden gemiddeld genomen aardig gevonden.

Het feit dat lachen voor ontspanning zorgt zegt het al een beetje; het vermindert stress en is daardoor erg goed voor de gezondheid. Het verlaagt de bloeddruk, vermindert chronische pijn en versterkt het immuunsysteem. Bij lachen komt ook dopamine vrij wat geassocieerd wordt met een verbeterde focus, een beter werkend geheugen en een sterkere motivatie.

Bij mensen die tijdens het vertellen over een recent overleden geliefde ook moesten lachen, is gebleken dat zij twee en vier jaar later veel sterker in hun schoenen stonden. Lachen relativeert en zorgt voor ontspanning. Als kind lachen we veel. Zullen we dat nu ook weer gaan doen?

Spel

Ook spelen doen we veel te weinig. Voor kinderen is spelen – vrijwillig, niet geregisseerd en op het eerste gezicht doelloos – fundamenteel voor hun ontwikkeling. Spel is noodzakelijk voor de sociale en motorische ontwikkeling, voor het leren kennen van de wereld én voor het leren kennen van zichzelf. Toch spelen ze steeds minder; kinderen zijn druk, op school ligt de nadruk steeds meer op academische ontwikkeling en verder zijn ze veel bezig met allerlei schermen (tv, telefoon, IPad…). Uit onderzoek blijkt dat kinderen die meer spelen en dus minder bezig zijn met leren en getest worden op school, uiteindelijk helemaal niet achter lopen. Ze worden wél minder angstig, minder gefrustreerd en raken minder snel uitgekeken op school.

Misschien moeten wij als volwassenen wat vaker het goede voorbeeld geven. Spelen verbindt, ontspant en bevordert de creativiteit. En wat is er nu eigenlijk leuker dan samen met (jouw) kinderen spelen?

Verhalen vertellen

We hebben allemaal onze eigen verhalen en verhaaltjes. Je leuke vakantie wordt uiteindelijk een mooi verhaal, maar die blunder op het werk ook. We gebruiken verhalen in eerste instantie om onze eigen ervaringen te duiden en een plekje te geven. Onderzoek wijst uit dat het schrijven over een traumatische ervaring ervoor helpt zorgen dat je die ervaring beter kan verwerken. Schrijven over ervaringen zorgt voor wat afstand en zorgt er uiteindelijk voor dat je stress afneemt en je gevoel van welzijn toe neemt.

We hebben allemaal micro-verhalen, over losse gebeurtenissen en ervaringen. Daarnaast hebben we ook één of meerdere macro-verhalen. Jouw macroverhaal is het verhaal dat je vertelt – vaak vooral aan jezelf – over jouw leven. De overtuigingen die in jouw verhaal naar voren komen en de woorden die je gebruikt hebben grote invloed op hoe jij je voelt, over je leven.

Verhalen spelen ook een rol in een bredere setting: we geven al sinds jaar en dag informatie aan elkaar door met verhalen. Informatie over personen en gebeurtenissen, maar ook bijvoorbeeld over de normen en waarden van een cultuur. Ook nu nog worden verhalen verteld in films, maar bijvoorbeeld ook in filmpjes van goede doelen. Onderzoek heeft uitgewezen dat we echt “in” een goed verhaal duiken en meeleven met de personages. Dit wordt transportatie genoemd. Bij transportatie maken we oxytocine aan, het welbekende “love-hormoon”, waarna we meer bereid zijn te helpen en vrijgeviger zijn. Voor een goed doel is dit dus positief nieuws, maar ook voor onszelf. We worden immers blij van geven. Een goed verhaal kan dus uiteindelijk allerlei positieve effecten hebben, voor onszelf, maar ook voor de mensen om ons heen.

 

Pasvorm

In de grote hoeveelheid oefeningen en activiteiten die je kan doen om gelukkiger te worden, zijn er die beter bij je passen, maar er zijn er ook die niet zo goed voelen. Het onderzoek naar pasvorm staat ook nog maar in de kinderschoenen. Een kant en klaar recept voor een combinatie van persoonlijkheid, karakteristieken en daarbij behorende activiteiten en oefeningen is er dus (nog) niet. Wel is er bekend welke zaken invloed kunnen hebben.

Invloedrijke persoonsfactoren zijn motivatie en inspanning, geloof in de effectiviteit, jouw “basis-emotionele staat” (wat is je uitgangspunt?), sociale ondersteuning en demografische factoren (leeftijd, cultuur, sekse en voorzieningsniveau).

Invloedrijke kenmerken van de activiteit of oefening kunnen zijn:

  • Duur – je moet er een gewoonte van kunnen maken
  • Dosering – je moet het vrijwillig kunnen blijven doen, het moet geen zware last worden
  • Variatie – houdt het interessant! Routine en gewenning zorgen dat er weinig meer gebeurt

 

Nu zou je kunnen zeggen dat bij een meer extraverte, sensatie zoekende persoon die oefeningen zouden passen waarbij hij onder de mensen is en dat hij zo veel mogelijk variatie aan moet brengen. Een meer introvert, gereserveerd persoon zou dan meer baat kunnen hebben bij meer reflectieve oefeningen die hij of zij in alle rust kan uitvoeren.

Maar is dat altijd zo? Oefeningen die bij ons passen en die we als prettig ervaren zullen we waarschijnlijk langer volhouden. Maar leren we niet meer van de dingen waarbij we uit onze “comfortzone” komen?

Uiteindelijk ben jij het die beslist wat voor jou klopt. Neem bovenstaande factoren mee, maar probeer vooral ook alles uit. Je hebt al een aantal oefeningen meegekregen in de vorige delen van deze reeks, maar het is de moeite waard om ook eens te kijken op de oefeningen-website van de Greater Good Science Center: http://ggia.berkeley.edu/

Gelukkiger worden kan je trainen, maar onthoud dat verandering moeite kost en een lange adem. Nieuwe gewoonten, nieuwe snelwegen in je brein, aanleren doe je niet zo eventjes. Maar wie wil er nu niet gelukkiger worden?

 

Grote lijnen van alle acht delen (volgens de docenten)

  • Mensen zijn biologisch uitgerust om zich met anderen te verbinden en om vriendelijk en meelevend te zijn. Als je gehoor geeft aan deze “pro-sociale” neigingen, ervaar jij meer plezier en geluk.
  • Conflict en negatieve emotionele ervaringen zijn een onvermijdelijk deel van het leven. Voor jouw geluk is het van belang ze niet te vermijden, maar te leren er mee om te gaan en ervan te herstellen.
  • Onze breinen zijn organen met een beperkt vermogen, die dus ook maar om kunnen gaan met een beperkte hoeveelheid informatie op een bepaald moment. Waar richt jij je aandacht en bewustzijn op? Naarmate we bewuster keuzes maken en ons minder laten kidnappen door emoties, gedachten en afleidingen, worden we gelukkiger.

Uitdagingen

Deze laatste keer geen “oefeningetje”, maar twee uitdagingen:

  • Wat zou jij in jouw leven, op jouw werk, in jouw gemeenschap kunnen doen met alle kennis die je (hopelijk) hebt opgedaan? Zou je bijvoorbeeld voor meer verbinding met jouw contacten kunnen zorgen? Vriendelijker en meer begripvol naar jezelf en anderen kunnen zijn? Meer verwondering kunnen integreren in jouw leven en dat van je naasten?
  • De tweede uitdaging gaat over jouw macro-verhaal. Kan jij jouw verhaal, of een deel ervan, misschien herzien dankzij wat je nu geleerd hebt? Kan je door compassie, vriendelijkheid, vergeving, dankbaarheid en al die andere zaken jouw verhaal wellicht (deels) herschrijven?

 

Heel erg bedankt voor je het lezen, ik hoop dat je er wat aan gehad hebt en veel geluk gewenst!

Pin It on Pinterest